Młody człowiek, po ukończeniu z wyróżnieniem studiów na prestiżowej uczelni, powraca do rodzinnego domu w słonecznej Kalifornii. Zamiast cieszyć się sukcesem, wpada w stan emocjonalnego letargu, przytłoczony gratulacjami i pytaniami o dalszą karierę. W świecie wypełnionym luksusem, basenami i płytkimi rozmowami towarzyskimi, próbuje odnaleźć jakikolwiek autentyczny sens. Niespodziewana relacja z dojrzałą przyjaciółką rodziców staje się dla niego ryzykowną ucieczką od nudy, która szybko komplikuje się, gdy na horyzoncie pojawia się prawdziwe uczucie do młodszej osoby. To przenikliwa satyra na mieszczańskie konwenanse i ponadczasowa historia o trudnym wchodzeniu w dorosłość.

Absolwent może być odczytany jako diagnoza pustki egzystencjalnej, która pojawia się, gdy życie zostaje zredukowane wyłącznie do konsumpcji i statusu materialnego. Bohater filmu doświadcza „duchowej pustyni”. Jego zagubienie i błądzenie są wyrazem tęsknoty za czymś „więcej” – za autentycznością i prawdą, której nie znajduje w świecie swoich rodziców. Choć jego wybory moralne są dyskusyjne, film prowokuje do pytania o to, jak budować życie na skale, a nie na „piasku” (czy wspomnianym w filmie „plastiku”). To przestroga przed duchowym uśpieniem i wezwanie do szczerości wobec samego siebie i innych.

Ocena Filmweb: 7,6 (widzowie), 8,1 (krytycy)

Film stał się kamieniem milowym kina amerykańskiego i symbolem przełomu lat 60.

• Oscar (1968): Najlepsza reżyseria. Film otrzymał łącznie 7 nominacji, w tym za najlepszy film i role aktorskie.

• Złote Globy: 5 statuetek, w tym dla najlepszego filmu (komedia/musical) oraz dla odkrycia roku dla Dustina Hoffmana.

• BAFTA: Najlepszy film, reżyseria, montaż i scenariusz.